LGS’de Son Hafta Nasıl Çalışılmalı?
Editör Notu
Aylar süren LGS hazırlığının son haftasına gelindiğinde öğrencilerde çok farklı düşünceler ortaya çıkabilir.
“Biraz daha çalışırsam birkaç konu daha yetişir.”
“Artık ders çalışmasam mı?”
“Her gün deneme çözmeliyim.”
“Hâlâ yanlış yapıyorum, sınavda ne olacak?”
Bu dönemde zaman azaldığı için yapılan her çalışma daha önemli görünmeye başlar.
Fakat son hafta, birkaç aylık hazırlığın yeniden yapılacağı bir dönem değildir.
Öğrencinin artık temel amacı yeni bir çalışma sistemi kurmak değil, oluşturduğu sistemi sınav gününe sağlıklı biçimde taşımaktır.
Bu nedenle son haftanın temel sorusu:
“Daha ne öğrenebilirim?”
kadar,
“Bildiklerimi sınav günü en iyi şekilde nasıl kullanabilirim?”
olmalıdır.
Son Haftanın Amacı
Son haftada üç temel hedef vardır:
Bilgiyi canlı tutmak.
Belirgin eksiklere son müdahaleleri yapmak.
Sınav performansını korumak.
Bu dönem öğrenciyi akademik olarak baştan oluşturma zamanı değildir.
Hazırlığı tamamlama dönemidir.
Deneme Çözülür mü?
Evet.
Ancak deneme sayısını kontrolsüz biçimde artırmak gerekli değildir.
Öğrencinin alışık olduğu düzen sürdürülebilir.
Denemeler;
süre yönetimini,
sınav stratejisini,
dikkati
ve mevcut performansı
görmek için kullanılabilir.
Burada önemli olan öğrencinin her denemeden sonra yeniden yoğun bir çalışma döngüsüne sokulmamasıdır.
Her Gün Deneme?
Her öğrenci için şart değildir.
Bazı öğrenciler sık denemeden olumlu etkilenirken bazı öğrencilerde yorgunluk oluşturabilir.
Öğrencinin daha önceki hazırlık düzeni dikkate alınmalıdır.
Son hafta sırf sınav yaklaştı diye öğrencinin alışık olmadığı yoğun bir deneme programına geçmek doğru olmayabilir.
Yanlışlar Ne Olacak?
Yanlışlar hâlâ önemlidir.
Fakat her yanlış aynı ağırlıkta ele alınmamalıdır.
Tekrar eden,
kolay düzeltilebilecek
ve sınavda yeniden karşılaşılması muhtemel
eksiklere öncelik verilebilir.
Amaç öğrencinin bütün yanlış geçmişini yeniden çözmesi değildir.
En anlamlı yanlışlara geri dönmektir.
Konu Çalışılır mı?
Gerekirse çalışılabilir.
Son hafta hiçbir konuya bakılmaması gerektiği şeklinde kesin bir kural yoktur.
Ancak sıfırdan büyük bir öğrenme alanı açmak yerine kısa ve hedefli çalışmalar daha anlamlı olabilir.
Öğrencinin sürekli karıştırdığı bir kuralı tekrar etmesi ile hiç öğrenmediği geniş bir konuyu birkaç günde tamamlamaya çalışması aynı şey değildir.
Tekrar Nasıl Olmalı?
Tekrar mümkün olduğunca seçici yapılmalıdır.
Öğrenci;
formüllere,
önemli kavramlara,
karıştırdığı bilgilere,
önceki yanlışlarına
ve kısa notlarına
dönebilir.
Son haftada tekrarın amacı bütün kitapları yeniden okumak değildir.
Bilginin erişilebilir kalmasını sağlamaktır.
Yeni Kaynak?
Genellikle ihtiyaç yoksa alınmamalıdır.
Yeni kaynak yeni soru biçimleri ve yeni zorluklarla karşılaşmak anlamına gelebilir.
Bu bazen yararlı olsa da son hafta öğrencinin önündeki işi gereksiz biçimde büyütebilir.
Elindeki kaynaklar ihtiyacını karşılıyorsa onları tamamlamak veya seçilmiş bölümlere dönmek daha anlamlı olabilir.
Zor Sorular
Son hafta sürekli çok zor sorular çözmek öğrencinin seviyesini birkaç günde dramatik biçimde değiştirmez.
Üstelik öğrenci yapamadığı sorular nedeniyle:
“Hiçbir şey bilmiyorum.”
duygusuna kapılabilir.
Bu, zor sorulardan tamamen kaçınılması gerektiği anlamına gelmez.
Önemli olan kullanılan soruların öğrenme amacına hizmet etmesidir.
Çalışma Süresi
Son hafta çalışma süresini aniden artırmak doğru olmayabilir.
Öğrenci aylar boyunca günde belirli bir düzende çalıştıysa son hafta bunu iki katına çıkarmak zihinsel yorgunluk oluşturabilir.
Bu dönemde süre kadar çalışma kalitesi önemlidir.
Öğrenci sınava yorgun değil, hazır girmelidir.
Uyku Düzeni
Son haftanın en önemli konularından biridir.
Öğrencinin gece geç saatlere kadar çalışıp sabah geç kalktığı bir düzenden sınav sabahına bir gecede geçmesi ideal değildir.
Uyku ve uyanma saatleri birkaç gün önceden sınav gününe uygun hâle getirilebilir.
Son gece erken yatmaya çalışmak yerine uyku düzenini önceden oluşturmak daha anlamlıdır.
Telefon Kullanımı
Son hafta telefonu tamamen yasaklamak gerekli değildir.
Ancak özellikle gece saatlerinde uzun ekran kullanımı uyku düzenini ve dinlenmeyi etkileyebilir.
Amaç öğrencinin günlük yaşamını cezalandırıcı biçimde değiştirmek değil, sınava yaklaşırken dikkatini ve dinlenmesini korumaktır.
Beslenme
Son hafta öğrencinin alışık olmadığı radikal değişikliklere gerek yoktur.
Yeni beslenme programları veya sıra dışı uygulamalar yerine öğrencinin günlük düzenini korumak daha güvenli olabilir.
Özellikle sınav sabahında daha önce tüketmediği yiyecekleri denemek yerine alışık olduğu kahvaltı tercih edilebilir.
Son Denemeler
Son denemelerin amacı öğrencinin moralini ölçmek değildir.
Bir deneme düşük geldiğinde:
“Sınava bir hafta kaldı, hâlâ böyle yapıyorsun.”
yaklaşımı öğrencinin aylar boyunca oluşturduğu hazırlığı tek bir sonuç üzerinden değerlendirmek anlamına gelir.
Sonuç analiz edilir.
Gerekli bilgi alınır.
Sonra çalışma devam eder.
Bir deneme sınavın provasıdır; sınavın kendisi değildir.
Net Düşerse?
Panik yapılmamalıdır.
Önce neden incelenmelidir.
Deneme zor olabilir.
Öğrenci yorgun olabilir.
Belirli bir derste alışılmadık hata sayısı oluşmuş olabilir.
Süre yönetiminde problem yaşanmış olabilir.
Tek bir sonuçtan büyük program değişiklikleri çıkarmak son hafta özellikle risklidir.
Sınav Stratejisi
Öğrencinin oturmuş bir sınav stratejisi varsa son hafta gereksiz yere değiştirilmemelidir.
Hangi bölümden başladığı,
zor soruda ne kadar kaldığı,
cevapları nasıl kodladığı
ve zamanı nasıl kontrol ettiği
denemelerde zaten test edilmiş olmalıdır.
Son günlerde sürekli yeni yöntem denemek öğrencinin otomatikleşmiş davranışlarını bozabilir.
Son İki Gün
Çalışmanın yoğunluğu öğrencinin durumuna göre azaltılabilir.
Kısa tekrarlar yapılabilir.
Belirli yanlışlara bakılabilir.
Ancak öğrencinin zihninde sürekli yeni problemler açacak ağır programlardan kaçınılabilir.
Sınav yaklaştıkça amaç öğrenmeyi tamamen bırakmak değil, yükü kontrollü biçimde azaltmaktır.
Son Gün
Son günün temel amacı akademik açık kapatmak değildir.
Öğrenci isterse kısa tekrarlar yapabilir.
Fakat saatlerce deneme ve soru çözmek gerekli değildir.
Sınav için gerekli belgeler ve malzemeler hazırlanabilir.
Uyku düzeni korunabilir.
Sınav yerine nasıl gidileceği önceden planlanabilir.
Belirsizlik ne kadar azalırsa öğrenci sınav sabahında o kadar az şey düşünmek zorunda kalır.
Sınav Sabahı
Sınav sabahında yeni konu çalışmanın önemli bir katkı sağlaması beklenmez.
Öğrenci alışık olduğu saatte kalkmalı, günlük rutinini mümkün olduğunca korumalı ve sınav yerine yeterli zaman bırakarak gitmelidir.
Amaç öğrencinin zihnini son dakika bilgileriyle doldurmak değil, sınava hazır biçimde ulaşmasını sağlamaktır.
Veli Ne Yapmalı?
Son hafta velinin rolü daha da önemlidir.
Fakat bu rol sürekli akademik uyarı yapmak değildir.
Evde;
“Biraz daha çalış.”
“Son bir hafta kaldı.”
“Bu sınav çok önemli.”
gibi cümlelerin sürekli tekrarlanması öğrencinin zaten bildiği gerçeği yeniden hatırlatır.
Öğrenci sınavın yaklaştığını bilir.
Bu dönemde ailenin sağlayabileceği en değerli şeylerden biri düzenli ve güvenli bir ortamdır.
Sınav Konuşulmalı mı?
Elbette konuşulabilir.
Ancak bütün aile yaşamının tek konusu LGS olmamalıdır.
Öğrencinin yemek yerken, dinlenirken ve aileyle vakit geçirirken sürekli sınav konuşması zihinsel olarak sınavdan uzaklaşmasını zorlaştırabilir.
Hazırlık önemlidir.
Fakat öğrenci yalnızca sınava hazırlanan bir kişi değildir.
Kaygı Normal mi?
Belirli düzeyde heyecan ve kaygı sınav öncesinde beklenebilir.
Amaç öğrencinin hiçbir heyecan hissetmemesi değildir.
Önemli olan bu duygunun öğrencinin davranışlarını yönetmeye başlamamasıdır.
Öğrenci aylar boyunca denemelerle sınav ortamını deneyimlediyse gerçek sınavı da daha tanıdık bir süreç olarak görebilir.
Saruhan Kurs’ta Son Hafta
Saruhan Kurs’ta son haftayı yeni bir yükleme dönemi olarak görmüyoruz.
Saruhan Gelişim Modeli doğrultusunda öğrencinin mevcut hazırlığını korumaya odaklanıyoruz.
Analiz Et: Son denemelerde tekrar eden belirgin problemler seçilir.
Planla: Yalnızca kalan sürede anlamlı biçimde müdahale edilebilecek alanlara öncelik verilir.
%100 Birebir Uygula: Öğrencinin son eksikleri doğrudan ele alınır.
Ödev ve Takip: Çalışma miktarı öğrenciyi tüketmeyecek biçimde düzenlenir.
Veli Bilgilendirme: Ailenin son günlerde öğrencinin üzerindeki akademik baskıyı artırmadan süreci takip etmesi amaçlanır.
Son hafta yeni bir öğrenci oluşturmaya çalışmıyoruz.
Aylar boyunca gelişen öğrencinin sınava kendi seviyesini yansıtabilecek durumda ulaşmasını istiyoruz.
Sık Sorulan Sorular
Son hafta deneme çözülür mü?
Evet. Ancak sayı öğrencinin alışkanlığına ve ihtiyacına göre belirlenmelidir.
Her gün deneme gerekli mi?
Hayır. Her öğrenci için aynı sıklık doğru değildir.
Son hafta konu çalışılır mı?
Belirgin ve kısa sürede giderilebilecek eksikler varsa çalışılabilir.
Yeni kaynak alınmalı mı?
Belirli bir ihtiyaç yoksa gerekli değildir.
Son gün ders çalışılır mı?
İstenirse kısa tekrar yapılabilir. Yoğun çalışma şart değildir.
Son hafta net düşerse ne yapılmalı?
Tek sonuç üzerinden karar verilmemeli, düşüşün nedeni değerlendirilmelidir.
Kısa Özet
• Son hafta hazırlığı tamamlama dönemidir.
• Deneme sayısı kontrolsüz artırılmamalıdır.
• Tekrarlar kısa ve hedefli olmalıdır.
• Yeni kaynak zorunlu değildir.
• Çalışma süresi aniden artırılmamalıdır.
• Uyku düzeni korunmalıdır.
• Oturmuş sınav stratejisi gereksiz yere değiştirilmemelidir.
• Son gün yoğun çalışma yapılması gerekmez.
Saruhan Hoca’nın Görüşü
Aylar boyunca çalışan bir öğrencinin son haftada hissettiği en güçlü duygu çoğu zaman şudur:
“Biraz daha yapmalıyım.”
Bu duygu anlaşılır.
Çünkü sınav yaklaştıkça zamanın değeri artar.
Fakat eğitimin önemli ilkelerinden biri, çalışmanın yalnızca miktarını değil zamanlamasını da doğru belirlemektir.
Son hafta öğrencinin ihtiyacı her zaman daha fazla bilgi değildir.
Bazen bilgiyi düzenlemek, bazen eksik bir noktayı tamamlamak, bazen de zihinsel ve fiziksel olarak sınava hazırlanmak daha değerlidir.
Bu nedenle doğru soru:
“Son haftada ne kadar daha çalışabilir?”
değildir.
Asıl soru:
“Sınav günü bildiklerini en iyi şekilde kullanabilmesi için bugün neye ihtiyacı var?”
olmalıdır.
Aylar boyunca yapılan çalışma öğrenciyi sınava getirir.
Son haftanın görevi ise o emeğin önüne yeni yükler koymak değil, öğrencinin biriktirdiği gücü sınav gününe taşımasını sağlamaktır.
Yararlanılan Kaynaklar
• Education Endowment Foundation – Metacognition and Self-Regulated Learning
• Dunlosky ve arkadaşları – öğrenme teknikleri üzerine çalışmalar
• Roediger & Karpicke – geri getirme pratiği çalışmaları
• Zimmerman – Self-Regulated Learning çalışmaları
• Millî Eğitim Bakanlığı – LGS merkezi sınav ve örnek soru kaynakları
İlgili Makaleler
• LGS’de Son Ay Nasıl Çalışılmalı?
• LGS’de Deneme Sıklığı Nasıl Olmalı?
• LGS’de Netler Neden Dalgalanır?
• LGS’de Deneme Analizi Nasıl Yapılır?
• LGS’de Dikkat Hataları Nasıl Azaltılır?
• LGS’de Çalışma Süresi Ne Kadar Olmalı?
Saruhan Kurs
Eğitim Özel İlgi İster.